نوع پژوهش : طرح پژوهشی/ رساله / پایان نامه

پژوهشگران

• ابوالقاسم عیسی مراد ¹
• زهرا سهرابی ²

¹ دانگشاه علامه طباطبایی

² دانشگاه علامه طباطبایی

خلاصه پیشنهاده

پژوهش حاضر به تحلیل روانشناختی هویت ملی در نسل Z ایرانی (متولدین اواسط دهه ۱۹۹۰ به بعد) می‌پردازد. تحقیق با رویکرد کیفی و روش نظریه داده‌بنیاد (Grounded Theory)، تجربه زیسته هویت ملی را از زبان خود نوجوانان ۱۵–۲۲ ساله استخراج می‌کند و آن را با نسل پیشین (متولدین دهه ۶۰ شمسی، ۳۵–۴۴ ساله) مقایسه می‌نماید.

نویسنده با تکیه بر چارچوب‌های Erikson (هویت شخصی-اجتماعی)، Kohut و Mahler (شکل‌گیری خود)، و به‌ویژه مدل sociopsychological David & Bar-Tal (۲۰۰۹) برای هویت جمعی-ملی، ابعاد شناختی، عاطفی و انگیزشی تعلق ملی را بررسی می‌کند. تأکید ویژه بر تأثیر فضای دیجیتال، انفصال نسلی، فردگرایی فزاینده، و افول جمع‌گرایی سنتی است.

اهداف: توصیف وضعیت فعلی هویت ملی نسل Z، شناسایی تم‌های روانشناختی نوظهور در روایت‌هایشان، و مقایسه تفاوت‌ها با نسل پیشین. سوالات اصلی بر چگونگی معناپردازی و تجربه هویت ملی متمرکزند؛ فرضیات بر وجود هویت ملی در نسل Z علی‌رغم فضای دیجیتال و تفاوت الگوی هویت‌یابی تأکید دارند.

روش: مصاحبه نیمه‌ساختاریافته، نمونه‌گیری هدفمند تا اشباع نظری (احتمالاً ۱۲–۲۰ نفر)، کدگذاری باز و محوری دستی. این پژوهش نخستین تلاش روانشناختی کیفی برای واکاوی فرایندهای ذهنی-عاطفی هویت ملی نسل Z ایرانی است و می‌تواند مبنایی برای مداخلات آموزشی و مشاوره‌ای فراهم کند.