کمیته اخلاق در پژوهش

نوع پژوهش : طرح پژوهشی/ رساله / پایان نامه

پژوهشگر

دانشجو

10.22054/ethics.2026.91649.1587

خلاصه پیشنهاده

عملکرد ورزشی در فضای رقابتی امروز، محور اصلی موفقیت ورزشکاران محسوب می‌شود و دستیابی به نتایج برتر مستلزم توانایی اجرای عملکرد مطلوب در شرایط پرفشار است. با این حال، پژوهش‌ها نشان داده‌اند برخی ورزشکاران در حساس‌ترین لحظات رقابت دچار افت عملکرد می‌شوند؛ پدیده‌ای که تحت عنوان «عملکردهای پارادوکسیکال» شناخته می‌شود و به معنای کاهش عملکرد علی‌رغم تلاش و انگیزه برای موفقیت است. یکی از مهم‌ترین مصادیق این پدیده، «انسداد عملکرد» است که می‌تواند ثبات و کیفیت اجرای مهارت‌های ورزشی را به طور معناداری کاهش دهد.



با توجه به نقش فشار رقابتی در بروز انسداد عملکرد، شناسایی راهکارهای مؤثر برای مدیریت آن ضروری به نظر می‌رسد. در این میان، تمرین‌های ذهن‌آگاهی به عنوان رویکردی علمی و نوین در روان‌شناسی ورزشی مطرح شده‌اند که بر افزایش آگاهی لحظه‌ای، پذیرش غیرقضاوتی تجربه‌ها و تنظیم توجه تأکید دارند. شواهد پژوهشی نشان می‌دهد مداخلات ذهن‌آگاهی می‌توانند به بهبود تمرکز، کاهش اضطراب و ارتقای عملکرد روانی و جسمانی ورزشکاران منجر شوند.



یکی از برنامه‌های تخصصی در این حوزه، مداخله ارتقای عملکرد ورزشی مبتنی بر ذهن‌آگاهی (MSPE) است که به‌طور خاص برای بهبود عملکرد در شرایط رقابتی طراحی شده است. با وجود یافته‌های امیدوارکننده درباره اثربخشی این برنامه، نقش آن در کاهش انسدادپذیری ورزشکاران، به‌ویژه بازیکنان بسکتبال در موقعیت‌های پرفشار، همچنان نیازمند بررسی بیشتر است. از این رو، پژوهش حاضر با هدف تبیین و ارزیابی اثربخشی مداخله MSPE بر انسدادپذیری ورزشکاران طراحی شده است