نوع پژوهش : طرح پژوهشی/ رساله / پایان نامه

پژوهشگران

• راضیه فنائی ¹
• سعید رضایی ²

¹ دانشجوی دکتری تخصصی دانشگاه علامه طباطبائی

² عضو هیئت علمی دانشکده روانشناسی و آموزش کودکان استثناِیی دانشگاه علامه طباطبائی شهر تهران. ایران

خلاصه پیشنهاده

اختلال اُتیسم ، نوعی اختلال عصب- تحولی است که با نقایص فراگیر و پایدار در تعامل اجتماعی، ارتباط و وجود الگوهای رفتاری، علایق یا فعالیت‌های تکراری و محدود در ابتدای دوره کودکی مشخص می‌شود. یکی از چالش‌های عمده کودکان مبتلا به اُتیسم، نقص در عملکرد شناختی است. در همین راستا، یکی از نقایص موجود در حیطه شناختی کودکان اُتیستیک، مشکل در آغاز، حفظ و استفاده از انواع توجه است. به نظر می‌رسد که توجه برای جهت‌یابی تحت حمایت نوروفیزیولوژیکی چشم‌ها قرار دارد و اندامی که این حمایت نوروفیزیولوژیکی را بر عهده دارد، با ایجاد ارتباط نزدیک بین جهت توجه و حرکت چشم‌ها و اندام حرکتی به افزایش توجه کمک می‌کند. این در حالی است که ردیابی نگاه در کودکان مبتلا به اختلال طیف اُتیسم نیز با مشکلاتی مواجه است. یکی از روش‌های بهبود توانایی ردیابی چشم و توانمندی‌های شناختی، توانبخشی شناختی است. در حال حاضر، مداخله‌های مرتبط به بهبود نقایص شناختی غالباً به طرق گوناگونی قابلیت اجرا دارد که از این میان می‌توان به برنامه شناختی به صورت رایانه‌محور اشاره داشت. توانبخشی شناختی رایانه‌محور، برمبنای اصل شکل‌پذیری و خودترمیمی مغزی، به واسطه برانگیختگی پیاپی مناطق کمتر فعال در مغز، تغییرهای سیناپسی پایداری به وجود می‌آورد. بازی‌های شناختی رایانه‌ای، یکی از روش‌های غیرمستقیمی است که در راستای ارتقای سطح مهارت‌های مختلف کودکان مبتلا به اختلال طیف اُتیسم کاربرد دارد. روش‌های توانبخشی تحت وب به عنوان روش‌های نوین مبتنی برتکنولوژی با اقبال فراوانی روبرو شده است.